MEMURLAR VE DİĞER KAMU GÖREVLİLERİ KANUN TASARI TASLAĞI HAKKINDA GÖRÜŞ

Hakkı Güngör GÜRBÜZ

Baş İş Müfettişi

Günümüz dünyasında insanların temel hak ve hürriyetleri kullanır bir biçimde yaşamaları ve bu hakları da kullanırken hukukun üstünlüğü, kanun hakimiyeti, kurallara uymaları esastır. Keza kamu dü­zeninin sağlanması da devletin asli görev­lerindendir.

Devlet asli görevlerini devleti oluştu­ran ve kurumsallaşmış kamu görevlileri aracılığı ile yürütür. Bu görevi kamu adına yürüten gruplar arasında yer alan denetim elemanlarının da yürüttükleri göreve para­lel olarak ekonomik ve sosyal haklar açı­sından cezbedici bir konumda olmaları gerekir.

Sayın Cumhurbaşkanımıza K.H.K. olarak sevk edilen tasarı taslağında Yöneti­cilerin atama usulünü düzenleyen 59. mad­desinde, “mesleğe yarışma ve yeterlik sı­navı ile girip, en az üç yıl yardımcılıktan sonra atananlar BAKAN onayı ile atanır” denilmektedir.

Bakanlıklar ve Bağlı Kuruluşlarda Atama Usulüne İlişkin 2451 sayılı Ka­nun’un 2. maddesinde ve maddeye atfen düzenlenen ( 2 ) sayılı cetvelde, “MÜFETTİŞ” lerin müşterek kararla atanmaları hüküm altına alınmıştır.

Mevcut tasarı taslağında özellikle “Denetim Elemanı” ya da “Müfettiş” ifa­desinden kaçınmak suretiyle, denetim bi­rim ve elemanları işlev ve fonksiyonel ola­rak etkisiz bir hale getirilmek istenmiştir. Böylece yolsuzlukları, kanunsuzlukları, kurallara uymamayı, yöneticilerin kural tanımazlıklarını kimler denetleyecektir.

Diğer taraftan, atandıkları biçimde gö­revden alınacakları şeklindeki düzenle­mede denetim elemanlarının akıbetini şim­diden bildirir gibidir.

T.B.M.M. yeni yasama döneminin açılışında Sayın Cumhurbaşkanımızın da işaret ettikleri üzere, hukukun üstünlüğü, yolsuzluklarla mücadele, kanun hakimi­yeti, kurallara uyma ancak ve ancak dene­timin etkinleştirilmesi ve denetim eleman­larının da baskıdan uzak, bağımsız bir bi­çimde görev yapmalarından geçer.

Mevcut tasarı da isminden dahi bah­sedilmeyerek, idari yapı içinde Şube Mü­dürü konumunda düşünülen denetim ele­manlarının yukarıda belirtilen görevleri bihakkın yerine getirmeleri için evvela bugünkü yapıdan da daha ileride, denetim birimlerinin ihtisas konularına göre bütün­leştirilerek ÖZERKLEŞTİRİLMELERİ gerekir.

Keza, denetim elemanlarının ehliye­tini denetim görevini yaparken ASIL, idari göreve atanmada İSTİSNA olarak kabul etmek, hangi hukuki ve mantıki görüşle izah edilebilir. Yarışma ve yeterlik sına­vıyla mesleğe atanan denetim elemanından genel hükümler dışında başkaca yeterlik koşulu aranmaması esas olmalıdır.

Kanun Hükmünde Kanunun yürürlüğe girmesi halinde denetim elemanlarının görevlerini yerine getirmede, hukukun üs­tünlüğü ve bağımsızlığı ilkesine gölge dü­şüreceği gibi denetimin idare tarafından kontrol altına alınacağı sonucunu doğura­caktır.

Sonuç olarak memurun muhakematı hakkındaki kanunda yapılan değişiklikle denetimin etkinsizleştirilmesi yanı sıra, KHK ile de denetim elemanı yok edilmek istenmiştir. Oysa yönetim biçimi ne olursa olsun denetimden vazgeçmek mümkün görülmemektedir. Denetimsiz bir yönetim beraberinde yolsuzluk, usulsüzlük, kural tanımazlık ve hukuksuzluğu doğuracaktır.